In Nederland zijn twintig Nationale Landschappen aangewezen, die niet alleen stuk voor stuk mooi en anders zijn, maar die ook een bijzondere cultuurhistorische achtergrond hebben. Eén van die voorbeelden van échte Nederlandse landschappen is de Noardlike Fryske Wâlden, tussen Dokkum en Drachten. Op dit moment wordt gewerkt aan een landschapsvisie voor dit gebied.

De basis voor de Noardlike Fryske Wâlden is gelegd door de IJstijden. Die hebben een pakket keileem en dekzand achtergelaten. In die tijd zijn geulen uitgeslepen waarin riviertjes als de Zwemmer, de Lauwers en de Lits hun bedding vonden. In de warme periode na de laatste IJstijd is een dikke laag hoogveen gegroeid. Dat veen is in de afgelopen eeuwen afgegraven om er turf van te maken. Aan dat verleden herinneren de lange smalle vaarten, de wijken, met hun elzensingels. Die sieren vooral in de omgeving van Drachtstercompagnie het landschap. Na de turfwinning is de grond geschikt gemaakt voor de landbouw. Een ander overblijfsel uit de koude tijden zijn de pingoruïnes: een dobbe met een ringwal, ontstaan door het smelten van een kolossale brok ijs.

Zo heeft het landschap zich in Smallingerland ontwikkeld tot een patroon met lange smalle percelen weiland, begrensd door wijken en boomsingels met hier en daar een dobbe. Overigens komen in de Noardlike Fryske Wâlden ook nog andere types landschap voor. Juist die afwisseling maakt het gebied zo uniek. De beste manier om dat te ontdekken is wandelend of fietsend. Er liggen al heel wat paden waarover routes zijn uitgestippeld.

De provincie Fryslân en de vijf gemeenten met de Noardlike Fryske Wâlden binnen hun grenzen – Achtkarspelen, Dantumadiel, Kollumerland, Tytsjerksteradiel en Smallingerland – werken samen met de boeren in het gebied om er voor te zorgen dat het unieke karakter van dit gebied te behouden. Het gaat hierbij naast het beheer en onderhoud van het landschap door de diverse agrarische natuurverenigingen om verbetering van de recreatieve gebruiksmogelijkheden en daarmee de beleefbaarheid van het gebied.

Op dit moment wordt hard gewerkt aan een landschapsvisie voor dit gebied. In oktober moet deze visie klaar zijn en zullen wij hierop in de Breeduit wat dieper in gaan. Op de website www.noordelijkefriesewouden.nu kunt u hierover al meer informatie vinden.

naar boven