- Home
- | Weblog van Bert Middel
- | 'Meerschalig'
'Meerschalig'
Het gebeurde afgelopen donderdagmiddag, omstreeks half zes. Ik fietste over de drukke Berglaan naar huis. Spitsuur in Drachten, veel streekbussen en nog meer auto's. Opeens stond alles stil, met als gevolg een grote opstopping. Wat bleek, twee eenden staken de weg over. Het vrouwtje kwakend voorop, het mannetje er gretig achteraan. Ze haalden veilig de overkant, waarna het verkeer langzaam weer op gang kwam.
Het was een mooi en veelzeggend moment in het centrum van Drachten. Er gaat daar van alles op de schop, dynamiek is een toverwoord en we gaan volop mee in de vaart der volkeren. En plots ligt het hele raderwerk stil, wanneer een koppel eenden dat wil. Kleinschaligheid die het even wint van de grootschaligheid. Prachtig.
Grootschalig moeten worden en kleinschalig willen blijven leiden samen wel vaker tot enige spanning. Ook in Friesland. Ik heb het hier vaker gezegd. Wanneer Noord-Nederland zelf de broek wil ophouden, moet het zich economisch versterken. In Friesland zal dat vooral in en rond de grotere plaatsen – Leeuwarden, Drachten, Heerenveen en Sneek – moeten gebeuren. Om een verantwoord sociaal en ruimtelijk beleid te kunnen voeren, is een stevige economische basis nodig. Kortom, sterk om duurzaam te zijn.
Het is aardig om in dit verband op de specifieke kwaliteiten van Friesland te wijzen. 'Lyts', mooi, rustig, ruim, schoon en nog veel meer. Maar tegelijkertijd maakt ook Friesland wel deel uit van een groter geheel. Zowel in noordelijk verband als daarbuiten, op nationaal en Europees niveau. Het laatste wat dus moet gebeuren, is dat we ons gaan isoleren, niet alleen in de praktijk maar zeker ook mentaal.
Daarom kun je je afvragen of het nu echt nodig is dat bij de toegang van Friesland op de grote invalswegen grote markeringspunten komen, hoe kunstzinnig deze ook kunnen worden. Moet je zo nodig weer benadrukken dat je toch wel heel anders bent? En waarom die nadruk op Friestalige naamgeving van plaatsen, die buiten de provincie niet of nauwelijks begrepen wordt. Friesland is geen eiland, maar is onderdeel van een groter geheel, met veel onderlinge relaties en zelfs een deels wederzijdse afhankelijkheid met de rest van het land.
Dit is blijkbaar enkele provincieambtenaren ontgaan. In hun loffelijk streven om alternatieve energiebronnen in te voeren, schieten ze een beetje door. Zoals we in de krant hebben kunnen lezen, stellen ze in een nota dat in Friesland in 2020 geen enkele auto meer op benzine of diesel mag rijden. Het provinciebestuur zou per 2020 alle fossiele brandstof af moeten schaffen. Auto’s, vrachtwagens, boten en het openbaar vervoer zullen dan op biogas (vooral uit mest) en stroom moeten rijden.
Een leuk idee en ook nog zinnig. Maar absoluut onuitvoerbaar zolang er geen hoog hek om Friesland wordt geplaatst. En je wekt de schijn dat je op eigen houtje dit soort zaken kunt regelen.
Begrijp me goed, Friesland is en blijft bijzonder. Met een prachtige eigen taal, met een bijzondere cultuur, met een schitterend landschap en met een plezierige volksaard. Maar we kunnen het niet alleen. Zelf als we afgescheiden waren van de rest van Nederland, bleven we voor veel zaken aangewezen op wat dan 'het buitenland' zou zijn. Dat is helemaal niet erg. En daar kun je dan best een beetje rekening mee houden. Bijvoorbeeld door 'meerschalig' te denken en te handelen. Fries en noordelijk waar dat wenselijk is en ook kan. Nationaal, Europees en mondiaal waar dat moet of gewoon beter uitkomt. Dat doet meteen de spanning afnemen.
Eerste Vorige 56/95 Volgende Laatste

